22 januari 2026

Het grotere verhaal van ‘onze’ scholen

Door dr. Peter Chr. van Olst

Waartoe zijn wij op aarde? Dat klinkt als een nogal filosofische vraag. Een religieus mens herkent er juist ook een theologische vraag in. Heeft ons leven een bedoeling? Wat is de zin van ons bestaan? Het hangt af van waar we vandaan komen. Van hoe we aan ons leven gekomen zijn. Het hangt af van de vraag aan Wie ons leven toebehoort. En van de overtuiging wat daarom het doel van ons bestaan is.

In de Week van het christelijk-reformatorisch onderwijs passen we deze basale vragen toe op onze scholen. Waartoe zijn wij, als school, op aarde? Natuurlijk, onze leerlingen moeten leren lezen en rekenen. In allerlei vakken moeten zij kennis opdoen. Maar waarom eigenlijk? Alleen maar om later goed vervolgonderwijs te kunnen ontvangen en om vervolgens aan een mooie carrière te kunnen bouwen? Waarom zou je dat willen? Wat is de zin er eigenlijk van?

Onze gedachte is: echte zin, en daarmee diepe motivatie, ontlenen we aan het grotere verhaal. Dat is dan ook het jaarthema dat we in de netwerk ‘Onderwijs van Waarde’ kozen voor 2026 en in het bijzonder de Week van het christelijk-reformatorische onderwijs. In dat platform werkt Driestar educatief samen met de VGS, de RMU en de Reformatorische Oudervereniging (ROV) aan de bezinning op de identiteit van het onderwijs waarvoor we samen staan. Wie zicht heeft op het grote verhaal erachter, kan daaruit diepe motivatie halen, juist wanneer het in de praktijk soms tegen lijkt te zitten.

Christelijke en reformatorische scholen liggen soms onder vuur. Waarom zou je onderwijs vanuit een religieuze overtuiging moeten hebben in een samenleving die zich vaak nauwelijks nog christelijk voelt? Past de vrijheid van onderwijs zoals we die vanuit ons christelijke verleden kennen, en de gelijke bekostiging van religieuze scholen, nog wel in onze moderne samenleving? Is het goed dat zulke scholen er zijn – of is het alleen maar lastig; een ingewikkeld overblijfsel uit een verleden waar we liever mee afrekenen?

In zo’n klimaat is het van groot belang dat christelijke en reformatorische scholen weten waarvoor ze staan. Inderdaad: waartoe zijn wij op aarde? Welk verhaal zit erachter; hoe vertellen we dat verhaal (want als wij het zelf niet meer kunnen, wie doet het dan nog?); en hoe blijven we ervaren dat juist dat verhaal de vonken kan geven die we nodig hebben om gloedvol met ons dagelijks werk bezig te zijn? Op de website van ‘Onderwijs van waarde’ zie je hoe drie ambassadeursscholen dit thema in de praktijk vormgeven: de School met de Bijbel in Goudswaard als dorpsschool, de Eben-Haëzerschool in Apeldoorn als stadsschool en de Eben-Haëzerschool in Tholen ‘in eigenheid samen’ met de brede school.

Een klein voorzetje bij het grote verhaal van deze week? Volgens de voormalige Engelse opperrabijn Jonathan Sacks (in zijn boek uit 2011 over religie en wetenschap) staan twee grote verhalen tegenover elkaar. Aan de ene kant is dat het verhaal van het evolutionisme. Er zou geen God zijn, wij mensen zijn een product van allerlei toevalligheden, het leven heeft geen diepe zin, we moesten er desondanks maar het beste van maken. Het religieuze verhaal staat daar diametraal tegenover: wij leven in Gods schepping en zijn daar ook de vrucht van; dat geeft – ondanks zonde en gebrokenheid – zin aan het leven; en in die zin vinden we kracht: kracht om het goede te zoeken en er te zijn – niet alleen voor onszelf, maar ook voor de ander, want dat is Gods gebod.

Zeg nou zelf: wat motiveert meer voor onderwijs dan die diepe wetenschap?!  
 
Kijk voor meer informatie over de Week van het christelijk-reformatorisch onderwijs op onderwijsvanwaarde.nl. 

dr. Peter Chr. van Olst

Over dr. Peter Chr. van Olst

Peter is regisseur identiteit, vorming en burgerschap bij Driestar educatief.