6 juli 2026

Een digitale onderwijsassistent

De afgelopen tijd is er veel aandacht geweest voor de schaduwkanten van kunstmatige intelligentie (AI). Terecht. Vragen rondom privacy, betrouwbaarheid, eigenaarschap en de invloed op leren verdienen serieuze aandacht. Toch biedt AI ook waardevolle mogelijkheden. Vanuit Driestar educatief kijken we daarom niet alleen naar de risico's, maar ook naar de kansen. Vanuit de Bijbel stellen we de vraag: hoe ziet verantwoord gebruik van techniek eruit als je wilt leven tot eer van God?

In dit artikel delen we een aantal  praktische toepassingen, waarbij AI niet het denken van jou als onderwijsprofessional overneemt, maar je wel op een mooie manier ondersteunt en kan verrijken.

Bij AI denken veel mensen direct aan chatbots die je allerhande vragen kunt stellen. Maar een interessante ontwikkeling is dat AI steeds vaker gebruikt wordt om zogenaamde agents te bouwen. In gewoon Nederlands: digitale assistenten.

Zo'n assistent help je niet met alles, maar met één heel specifieke taak. Je geeft hem een duidelijke opdracht, bepaalt hoe hij moet werken en welke informatie hij wel en niet mag gebruiken. Vervolgens ondersteunt hij jou bij die taak.

We beschrijven een drietal praktische toepassingen van zo’n agent voor het onderwijs:

1. Communicatie met anderstalige ouders

Een mooi voorbeeld is de communicatie met ouders die het Nederlands niet als moedertaal spreken.

Veel scholen beschikken over waardevolle informatie in schoolgidsen, nieuwsbrieven, protocollen en beleidsdocumenten. Een AI-assistent kan deze documenten gebruiken als kennisbron. Ouders stellen hun vraag in hun eigen taal en ontvangen een antwoord op basis van de informatie die de school zelf beschikbaar heeft gesteld. De assistent zoekt daarbij niet op internet, maar blijft binnen de documenten van de school. Zo wordt betrouwbare informatie toegankelijk voor een bredere groep ouders.

Wat mooi als je technologie kunt inzetten om ouders beter te betrekken bij het onderwijs van hun kinderen!

2. Ideeën-generator voor buitenlessen

Wil je vaker buiten lesgeven, maar ontbreekt het aan inspiratie? Een AI-assistent kan meedenken. Je geeft de groep, het leerdoel, de omgeving en eventuele didactische wensen door. Vervolgens doet de assistent passende suggesties voor lessen die passen bij het doel van de les en aansluiten bij de praktijkruimte rondom de school. Of je nu werkt aan onderzoekend leren, samenwerken of de hogere denkniveaus van Bloom: de ideeën sluiten aan bij jouw onderwijscontext. Jij als onderwijsprofessional kunt die suggesties vervolgens verder uitwerken. En dat laatste is belangrijk: AI neemt het denken niet over. AI stimuleert het denken.

3. Een mooie afsluiter richting de zomervakantie

Ook richting de zomervakantie zijn er interessante toepassingen. Veel leerlingen kijken uit naar hun vakantie. Waarom zou je die belangstelling niet verbinden aan onderwijs?

Leerlingen kunnen bijvoorbeeld een opdracht krijgen waarbij zij AI gebruiken om informatie te verzamelen over hun vakantiebestemming. Ze beschrijven waar ze naartoe gaan, wat hun interesses zijn en welke activiteiten zij leuk vinden.

AI kan vervolgens suggesties doen voor bezienswaardigheden, culturele activiteiten of natuurgebieden.

Daarmee raken verschillende vakgebieden elkaar: aardrijkskunde, cultuuronderwijs, mediawijsheid en digitale geletterdheid.

Tegelijkertijd ontstaat een belangrijk leermoment. Want de informatie die AI geeft, moet gecontroleerd worden. Kloppen de feiten? Zijn de aanbevelingen actueel? Welke bronnen zijn gebruikt? Juist daar leren leerlingen kritisch omgaan met informatie.

Hoe bouw je een agent?

Het mooie is dat het bouwen van een assistent eigenlijk niet begint achter een beeldscherm. Een agent ontwerp je op papier.

  • Denk na over de vraag: Welke taak zou ik graag willen verlichten? Misschien kost een bepaalde administratieve taak veel tijd. Misschien zoek je regelmatig naar lesideeën. Misschien wil je ouders beter informeren.
  • Beschrijf eerst het doel. Wat moet de assistent doen?
  • Daarna beschrijf je de rol. Is het een samenvatter? Een vertaler? Een coach? Een ideeën-generator? Een onderzoeker?
  • Vervolgens denk je na over de context. In welk onderwijs werk je? Voor welke doelgroep is de output bedoeld? Op welk niveau moet die informatie worden aangeboden?
  • Tot slot beschrijf je de gewenste output. Wil je een korte tekst? Een tabel? Een overzicht? Een lesopzet?

Pas daarna ga je digitaal aan de slag.


Wil je ook nadenken over de plaats van AI in jullie onderwijs en welke keuzes jullie daarin willen maken? We denken graag met jullie mee in alle afwegingen die er zijn te maken en in praktische toepassingen die voor jullie waardevol kunnen zijn.